شناسه خبر: 7280

delbastannگل رامیان :مطلب زیر ادامه  مراحل شکل گیری دلبستگی ... ؟امی باشد .

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی گل رامیان ،مطلب زیر ادامه  مراحل شکل گیری دلبستگی ... ؟امی باشد .

مرحله پیش دلبستگی :


انواع علایم فطری مانند چنگ زدن ، گریه کردن و ... به نوزادان کمک می کند تا با سایر انسان ها تماس نزدیک برقرار کنند . زمانی که مادرها پاسخ می دهند ، نو باوگان آنها را ترغیب می کنند تا نزدیک بمانند ، زیرا هنگامی که آنها را بلند می کنند ، نوازش می کنند و به آرامی با آنها  صحبت می کنند ، تسلی می یابند .
 

در طول این مرحله نو باوگان به مراقبت کننده ی آشنا به صورتی پاسخ می دهند که با یک غریبه فرق دارد . اما با اینکه نو باوگان می توانند مادر خود را تشخیص دهند ، زمانی از او جدا شوند ، هنوز اعتراض نمی کنند ، بنابراین دلبستگی در حال انجام است ولی هنوز ایجاد نشده است .


مرحله دلبستگی واضح


در این مرحله دلبستگی به مراقبت کننده آشنا ، به وضوح مشهود است . نو باوگان اضطراب جدایی را نشان می دهند ، یعنی زمانی که فرد بزرگسالی به آنها تکیه کرده است ، آن ها را ترک می کند ، ناراحت می شوند ، اضطراب جدایی بعد از 6 ماهگی در تمام بچه های دنیا وجود دارد و تا حدود 6 ماهگی شدید می شود .
 
در پایان سال دوم زندگی ، رشد سریع بازتابی ذهن و زبانی به کودکان نو پا امکان می دهد تا آمد و رفت والدین را درک کرده و برگشت او را پیش بینی کنند . در نتیجه اعتراض به جدایی ، کاهش می یابد . اکنون کودکان مذاکره با والدین را آغاز می کنند و به جای دنبال کردن و آویز شدن به او ، از قانع سازی و خواهش استفاده می کنند . برای مثال از مادر می خواهد قبل از اینکه او را تنها بگذارد برایش داستانی بخواند .


حاصل مراحل دلبستگی :


جمع بندی این مراحل مشخص می کند که کودک چه نوع سبک دلبستگی پیدا کرده و بر اساس پذیرنده بودن ، پاسخ گو بودن و در دسترس بودن مادر ، ایمن ، نا ایمن اجتنابی ، نا ایمن دو سوگرا یا اجتناب و آشفته می باشد . کودکی که سبک دلبستگی ایمن دارد می تواند در حدود 2 سالگی از مادر چند متری فاصله بگیرد ، بازی کند و چند دقیقه ای تنها باشد . اما بعد سمت مادر بر می گردد و چند لحظه ای می ماند و احساس آرامش و امنیت می گیرد و دوباره به سمت بازی اش می رود. 

 

در این جا دو ویژگی است که اگر در کودکی وجود داشته باشد می توانیم بفهمیم که سبک دلبستگی ایمن دارد . کودکی که برای بازی و اکتشاف نمی تواند از مادر فاصله بگیرد یا اگر از او فاصله می گیرد بازی نمی کند و فقط گوشهای می نشیند و اکتشاف خاصی در محیط انجام نمی دهد ، احساس ایمنی ندارد  سبک دلبستگی ایمن ندارد .


کودکان دو سو گرا بسیار وابسته هستند . سر و صدای زیادی را می اندازند ، با احتیاط زیادی نسبت به محیط رفتار می کنند و در وجودشان ترس و اضطراب دائمی دارند . از طرفی پذیرای افراد جدید نیستند و برای جلب توجه دیگران در بازی های خود سر و صدای زیادی را می اندازند . وقتی مادر نیست گریه می کنند و در بازگشت مادر هم خشم و پرخاشگری از خود بروز می دهند . کلمه " من نمی توانم" را زیاد به کار می برند و نسبت به توانایی های خود مشکوک اند . کودکان اجتنابی در مقابل از رابطه اجتناب می کنند و حضور یا نبود مادر تفاوتی برای آنها نمی کند . در مقابل افراد غریبه احتیاط کمی نشان می دهند و برای غیبت مادر نیز بی تابی چندانی نمی کنند. در بازی های خود نقش منفعلانه را قبول نمی کنند . دوستان کمی دارند و ترجیح می دهند که وارد بازی ها نشوند و به تنهایی بازی کنند . شناسایی این رفتارها در کودک توسط والدین می تواند به تشخیص سبک دلبستگی کودک منجر شود و والدین را نسبت به وضعیت روانی فرزند خود آگاه کند . بعضی از کودکان رفتارهایی از خود بروز می دهند که در هیچ کدام از این طبقات قرار نمی گیرد . این کودکان دلبسته آشفته نامیده می شوند . حتی کودکانی که دلبستگی ایمن نشان می دهد گاهی ممکن است رفتار آشفته ای بروز دهند .

 

 مثلاً به سمت مادر برود ، برای مدت کوتاهی دویدن را متوقف می کند و سپس دوباره شروع به دویدن دور اتاق می کند و دنبال مادرش بگردد و زمانی که مادرش بر می گردد از نزدیک شدن به او امتناع کند. این الگوی دلبستگی آشفته اغلب در کودکانی مشاهده می شود که در معرض مشکلات بالینی قرار دارند و کودکانی که تجربه ضربه درونی مثل از دست دادن والدین ، جدایی از والدین داشته اند دیده می شود .


بالبی تاکید می کند که هیجان ها جزء اساسی دلبستگی هستند و نیز کودکان با سبک دلبستگی ایمن دارای تجارب سرشار از ایمنی و به دور از اضطراب مختل کننده هستند و در مقابل ، کودکان با سبک دلبستگی نا ایمن ( اجتنابی و دو سوگرا ) دنیا را محیطی نا امن و استرس زا تصور کرده و توانایی موثر و سازنده با مشکلات و موقعیت های تنش زا را ندارند .


به طور کلی کودکان با سبک زندگی دلبستگی ایمن ، خواهان تعامل و همکاری و رفتار چسبندگی به مراقب خود بوده و در حضور او احساس راحتی می کنند . کودکان با سبک دلبستگی اجتنابی از این که رابطه دو سویه با مراقب خویش بپردازند اجتناب کرده و رفتاری حاکی از عدم راحتی نشان می دهند . در نهایت کودکان با سبک دلبستگی نا ایمن دو سوگرا رفتار متعارض با مراقب خویش نشان می  دهند ، که از یک طرف خواهان گرایش به مراقب و تعامل با او بوده و از سوی دیگر خواستار گریز ، یا اجتناب از او هستند .


نتیجه گیری :
درست است که فرآیند آغاز دلبستگی و شکل گیری آن دارای چهار مرحله است ولی باید قبول کنیم که فرآیند دلبستگی صرفاً به این چند مرحله محدود نمی شود و تأثیرا تش را در مراحل بعدی زندگی خود و در بسیاری از ابعاد زندگی وی خواهد گذاشت . مثلاً افراد میانسال می اندیشند که مستقل هستند ، اما در زمان های بحرانی در جست و جوی تقّرب عزیزان و محبوبان خود بر می آیند و افراد مسن در می یابند که آنان به گونه ای فزاینده به نسل جوان تر تکیه می کنند .


منابع :
روان شناسی هیلگارد . مترجم . براهنی . تهران . رشد . ریتال اتیکسون و دیگران
روان شناسی کودک . مترجم . میثاقیان . تهران . عارف( بالبی . جان 1950 )
روان شناسی رشد ترجمه : یحیی سید محمدی . تهران . ارسباران ( برک . لرا 2001 )

معصـومه توکـلی-مسئول آموزش خانواده کمیته امداد رامیان

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

 

جدیدترین اخبار

مقالات